Từ Khe Gát Quảng Bình đến Khe Sanh Quảng Trị - Ký sự : Lưu Sỹ Mùi
TỪ KHE GÁT QUẢNG BÌNH ĐẾN KHE SANH QUẢNG TRỊ

Trong những ngày kỷ niệm 67 năm Ngày Mở đường Hồ Chí Minh và Ngày Truyền thống của Bộ đội Trường Sơn ( 19-5-1959/19-5-2026) Hội Trường Sơn tỉnh Thái Nguyên chúng tôi tổ chức cho Đoàn Cựu chiến binh Trường Sơn, về thăm lại chiến trường xưa trên dải đất Trường Sơn.
Các CCB trong đoàn phần lớn là các đồng chí CCB Trường Sơn và Cựu Thanh niên xung phong cao tuổi. Tuổi đời người thấp nhất cũng 70 tuổi. Phần lớn khi giải phóng miền Nam thống nhất đất nước, các ông, các bà về phục viên, là những người nông dân thực thụ, nay đang sinh hoạt trong Hội Truyền thống Trường Sơn – Đường Hồ Chí Minh ở các cơ sở. Có những ông, bà chưa được đi đâu xa ngoài địa phương mình đang ở bao giờ. Nên anh em ở Tỉnh hội Trường Sơn chúng tôi bàn với nhau cho các ông, bà đi thăm lại chiến trường xưa không đi theo Quốc lộ I mà đi trên đường Hồ Chí Minh năm xưa. Do kinh phí có hạn nên Đoàn chúng tôi chỉ đi trên đường Tây Trường Sơn, từ Khe Gát Quảng Bình đến Khe Sanh Quảng Trị ngày nay.
Trong đoàn có ông là Bộ đội lái xa Trường Sơn, có ông là Lính Công Binh, có bà là Cựu TNXP mở đường, khi ấy các ông bà đều ở tuổi trên, dưới 20 tuổi, khí thế hừng hực lên đường diệt giặc, giải phóng miền Nam thống nhất đất nước. Đi trên đường Tây Trường Sơn họ quan sát và thấy sự đổi mới tuyệt vời của cung đường lịch sử này.
Ông CCB Nguyễn Đăng, lính lái xe Trường Sơn năm ấy nói với tôi: Tôi lái xe chở hàng trên con đường này, đường thời ấy là đường đất, nhỏ, xe đi nhiều nên hai bên đường lá cây bám đầy bụi đỏ. Xe đi qua nhiều đèo cao, núi non hiểm trở và gặp nhiều khe suối sâu. Hôm nay đi trên đường này, tôi thấy sao mà đẹp vậy, tôi không thể nhận ra địa danh nào cả. Chỉ thấy đường đèo uốn khúc
đẹp như một bức trạnh.
Tôi đứng trên xe giới thiêu: Các bác ạ, con đường này dài gầm 500 km qua Quảng Bình – Quảng Trị - Huế - Quảng Nam. Nhưng lần này đoàn chỉ đi trên con đường từ Khe Gát Quảng Bình đến Hướng Hóa Khe Sanh Quảng trị nhé.
Đây là con đường rất đẹp được Bộ đội Trường Sơn thi công, trải nhựa, ép phen đẹp bằng phẳng, qua nhiều cầu, khe suối sâu. Chúng ta sẽ qua cầu Khe Tróc thuộc Phong Nha Kẻ Bàng, Cầu Chột. Đặc biệt Cầu Zin Zin đây là cây cầu nổi tiếng, đẹp trong khu vực. Qua Đèo Sa Mù là ranh giới giữa hai tỉnh Quảng Bình và Quảng trị. Đến gần Hướng Hóa Quảng Trị sẽ qua cây cầu Chênh Vênh, cầu qua suối ĐaKrong rồi đến thị trấn Khe Sanh, vv...
Ông Lê Hữu, CCB Trung đoàn Công binh làm đường tâm sự : Anh em chúng tôi làm cầu, mở đường cứ tiến vào sâu trong chiến trường, ít có dịp quay lại. Nay về đây chúng tôi ngỡ ngàng thấy nhiều đổi mới. Không còn đường nhỏ bé, đất đỏ lầy lội như ngày xưa. Nay là đường rộng mở, được trải nhựa xe đi lại dễ dàng. Quả thật tôi không thể nhận ra nơi trước kia đơn vị tôi thi công nữa đâu.
Khi đoàn đến Khe Sanh, cứ điểm Làng Vây, xe dừng lại cho mọi người nghỉ tạm, tôi hỏi:
- Có Bác nào chiến đấu ở cứ điểm làng vây này không ?
- Một bác giơ tay nói: Tôi đã từng chiến đấu ở khu vực này, nhưng trước kia rừng núi rậm rạp, nay là Thị trấn, bản làng trù phú nên tôi không tài nào nhận ra đâu. Có ai giới thiệu thì chúng tôi mới được biêt.
Tôi chỉ tay về Khe Sanh, thị trấn của huyện Hướng Hóa giới thiệu cho các CCB về sự đổi thay của Khu vực này, từ Đường Chín Đồng Hà Quảng Trị vào Khe Sanh Hướng Hóa rồi đi Lao Bảo nay đổi mới rất nhiều. Ai đến đây cũng thán phục vì khu vực này xây dựng đẹp, trở thành khu du lịch nổi tiếng.
Đoàn chúng tôi vào thăm viếng nghĩa trang liệt sỹ Trường Sơn, để tri ân đồng đội. Chuyến đi Du lịch “Thăm lại chiến trường xưa” của các CCB, Cựu TNXP là Hội viên Trường Sơn Thái Nguyên không dài ngày, nhưng đã để lại trong ký ức của những Hội viên Trường Sơn nhiều ấn tượng sâu sắc. Mọi người đều tự hào về sự hy sinh anh dũng của đồng đội, của Bộ Đội Trường Sơn đã làm nên Đường Trường Sơn huyền thoại ngày nay.
Lưu Sỹ Mùi
Hội Trường Sơn Thái Nguyên.