VÀO TRẬN CÙNG MÁY QUAY PHIM

                                                                                                       (Bút ký viết về đồng chí Trần Đình Huy)

    Tôi và phóng viên quay phim Trần Đình Huy cùng công tác ở Xưởng phim Quân đội, nay là Điện ảnh Quân đội. Năm 2025, chúng tôi bất ngờ gặp nhau sau tại căn nhà đơn sơ 671, đường Điện Biên, phường Lộc Hòa, thành phố Nam Định (nay là phường Đông A, tỉnh Ninh Bình) cùng ôn lại những năm tháng gian khổ, ác liệt ở chiến trường thời kháng chiến chống Mỹ cứu nước
      Trần Đình Huy nhập ngũ năm 1971. Sau khi trải qua ba tháng huấn luyện, Xưởng phim Quân đến nhận anh về học quay phim cùng với các chiến sĩ Quân báo.
      Tháng 2/1973, Trần Đình Huy được điều động đến Phòng Chính trị quân đội Giải phóng Nhân dân Lào. Cùng làm nhiệm vụ với anh có các anh quay phim Hà Tài và Chí Tân. Ba tháng sau được gọi về Hà Nội, nghỉ chừng mươi ngày rồi vào quân khu 5. Cùng đi với Huy có các phóng viên quay phim Xuân Hinh, Mạnh Nhiễu, Thế Tâm, Gia Nhân. Sau ba tháng leo đèo lội suối, đội nắng mưa, bị muỗi vắt hành hạ, đến địa điểm đóng quân của Phòng Tuyên huấn Cục Chính trị Quân khu 5. Các chiến sĩ quay phim chia thành nhiều tổ, địa bàn hoạt động gồm: Quảng Đà, Quảng Ngãi, Bình Định. Trần Đình Huy được cầm máy quay của Mỹ. Anh có sức khỏe tốt nên được về Sư 2, quân khu 5 do đồng chí Nguyễn Chơn làm Sư trưởng
      Tháng 7 năm 1974, ta đánh và giải phóng cao điểm Nông Sơn, Cà Tang và Khương Bình. Người lính phóng viên không kém lính bộ binh. Nhiều khi muốn chớp thời cơ quay cảnh đặc biệt, phải đứng lên chĩa thẳng ống kính vào nơi ác liệt, trong khi bom rơi đạn nổ xung quanh, rất dễ hy sinh.                            
      Tướng Ngô Quang Chưởng huênh hoang: Nếu cộng sản chiếm được Nông Sơn thì dòng sông Thu Bồn chảy ngược. Lời tuyên bố vừa dứt sau  một tháng, máy quay phim của Trần Đình Huy đã ghi được hình ảnh quân ta chiến thắng và hình ảnh quân Ngụy run rẩy đầu hàng. Ngô Quang Chưởng còn hùng hổ tuyên bố: “Hòn Chiêng là con mắt thần, quyết không để rơi vào tay cộng sản”.
          Nhắc đến trận Hòn Chiêng, anh Huy vỗ tay lên trán, nhớ lại: Một đêm trời không trăng sao, cao điểm Hòn Chiêng địch canh giữ cẩn mật, hàng rào dây thép gai vây kín nhiều tầng, Trần Đình Huy mang máy quay phim cùng 3 trinh sát lên cao điểm. Pháo sáng là con mắt của địch, nhưng cũng tạo điều kiện cho trinh sát nắm địa hình và phóng viên quay phim ghi hình về báo cáo cho Sư trưởng Nguyễn Chơn. Hôm sau, khi đã nắm chắc tình hình và địa bàn hoạt động của địch, Sư trưởng quyết định: 5 giờ sáng, bộc phá mở cửa. Nhưng kế hoạch bị lộ, nên 4 giờ sáng quân ta đánh cấp tập. Đến trưa thì giải phóng xong. Quân địch cay đắng cho máy bay quần đảo dội bom 3 ngày, hòng chiếm lại Hòn Chiêng. Khi bom dội phía trên, ta dạt xuống phía dưới. Khi chúng đánh phá dưới, ta lại bí mật vận động lên trên. Đồng chí Lê Huy – Tiểu đoàn trưởng chỉ huy Tiểu đoàn 14 dùng súng 12 ly 7 chi viện cho bộ binh, quyết không cho địch lấy lại cao điểm. Tiểu đoàn pháo 37 mm do đồng chí Nghiêm Hải Thần chỉ huy bắn máy bay. Các đơn vị hợp đồng chiến đấu chặt chẽ. Địch xông lên bị đánh bật xuống, chết nhiều, liều chết lấy lại cao điểm, nhưng vô vọng.
        Khi tôi muốn biết về một số gương chiến đấu dũng cảm, anh suy nghĩ một lát rồi trả lời: Ở Trung đoàn 31 có chiến sĩ trinh sát tên là Trường. Đồng chí Dược – cán bộ Trung đoàn không cho Trường ra trận địa, vì Trường đang điều trị vết thương. Nhưng khi đánh cửa mở Hòn Chiêng, đã thấy Trường chiến đấu ở đấy. Cán bộ Trung đoàn khiển trách: Sức khỏe của đồng chí còn yếu, thương tật chưa lành hẳn, mà đã tham gia đánh cửa mở”.
       - Báo cáo cấp trên, Trường bộc bạch: Chúng tôi vào Nam chiến đấu, còn một hơi thở, còn phải chiến đấu..
      Anh kể tiếp: Về trường hợp cô Ca - nữ quân nhân làm công tác nuôi quân mang cơm đến trận địa cho bộ đội. Cô còn xuống tận hầm thương binh, hát cho anh em nghe. Hay như cô Út ở bệnh viện 17 (đóng cạnh ngầm làng Giàng tỉnh Quảng Nam) cùng các y bác sĩ bệnh viện đã dũng cảm vượt qua bom đạn, đến trận địa băng bó cho thương binh, chờ đội cứu thương đưa về bệnh viện.
        Kể đến đây, anh Huy nở nụ cười, cho biết bản thân cũng có chuyện vui: Sau ngày nước nhà thống nhất, khi anh gặp Nghinh – chiến sĩ trinh sát đồng hương cùng tỉnh). Trong chiến đấu, Nghinh hẹn: Nếu sau này hai người còn sống trở về quê thì mua 1 điếu thuốc lá, hút chung cho để nhớ lại lúc gian khổ chung chiến hào. Tháng 4 – 2025, 50 năm sau ngày thống nhất đất nước, Huy đến chợ Chùa (huyện Nam Trực, Nam Định). Khi ghé vào quán ăn bên đường, anh chủ quán nhận ra Huy quay phim. Anh Huy cũng nhận ra Nghinh đặc trinh sát năm xưa. Hai người ôm nhau, hội ngộ trong nước mắt! Nghinh bỏ bán hàng, phóng xe đi mua thuốc lá. Chúng tôi hai mái đầu bạc đã thực hiện được lời hứa năm xưa, cùng hút chung điếu thuốc để nhớ lại thời biển lửa”, cựu chiến binh Trần Đình Huy bồi hồi kể.
                   (ĐT nhân vật: Trần  Đình Huy 0941. 146. 679)

                       Tác giả: Vương Văn Kiểm
             Hội viên Hội VHNT Trường Sơn