Vài nét bên thềm ngày khởi công xây dựng công trình Di tích Sở chỉ huy Sư đoàn 471 trên đường Trường Sơn - TG Phạm Sinh
Vài nét bên thềm ngày khởi công xây dựng công trình Di tích Sở chỉ huy Sư đoàn 471 trên đường Trường Sơn - TG Phạm Sinh
VÀI NÉT BÊN THỀM NGÀY KHỞI CÔNG XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH
DI TÍCH SỞ CHỈ HUY SƯ ĐOÀN 471 TRÊN ĐƯỜNG TRƯỜNG SƠN
Sư đoàn 471 thành lập tháng 7/1971. Trong cuộc chiến tranh chống mỹ cứu nước nhiệm chủ yếu của đơn vị là vận chuyển cơ giới trên dọc tuyến đường Trường Sơn và các chiến trường Trung, Nam Việt Nam và nước bạn Lào. Sau ngày thống nhất đất nước Sư đoàn chuyển sang trực thuộc Tổng cục Xây dựng kinh tế - làm Lâm nghiệp và sẵn sàng chiến đấu tại chỗ truy quét tàn quân FulRô đồng thời tham gia bảo vệ biên giới Tây Nam trên địa bàn Tây Nguyên. Tháng 10 năm 1980 Sư đoàn chuyển sang trực thuộc Binh đoàn 773/ Quân khu 5. Tháng 01 - 1982 Binh đoàn 773 giải thể, Sư đoàn 471 về trực thuộc Quân khu 5. Tháng 6 năm 1983 Quân khu 5 sáp nhập Đoàn 352 vào Sư đoàn 471 để thành lập Đoàn 471 thuộc Quân khu 5. Ngày 01 - 01 - 1988 Tư lệnh Quân khu 5 ký quyết định số 07/QĐ tăng cường Đoàn 471 làm nhiệm vụ Quốc tế ở mặt trận 579 - chiến trường Campuchia… Cuối năm 1988, sau khi hoàn thành nhiệm vụ Đoàn 471 rút về nước. Và cho đến tháng 12 năm 1989 phiên hiệu Đoàn 471 khép lại, sau điều động và biên chế lại - các đơn vị của Đoàn 471 được mang phiên hiệu mới và tiếp tục nằm trong đội hình của Quân khu 5.
Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước Bến Giằng thuộc huyện Nam Giang, tỉnh Quảng Đà (cũ) là nơi đặt Sở chỉ huy Sư đoàn 471 sau khi Bộ chính trị và Bộ Quốc phòng có chủ trương lật cánh từ Tây sang Đông Trường Sơn. Bến Giằng cũng là nơi mà những thành tích và những chiến công xuất sắc của Sư đoàn cùng với sự giúp đỡ đùm bọc của Đảng bộ, Chính quyền và đồng bào các dân tộc huyện Nam Giang nói chung và xã Bến Giằng nói riêng đã góp phần quan trọng cho mọi thắng lợi của mặt trận Quảng Đà; của chiến trường Khu 5 và toàn cục chiến trường miền Nam. Đồng thời cũng là góp phần quan trọng để ngày nay có một Di tích Quốc gia đặc biệt Trường Sơn mang tên Bến Giằng.
Vinh dự và tự hào thay - Kết thúc sự nghiệp chống Mỹ cứu nước, Sư đoàn 471 vinh dự được Đảng và Nhà nước trao tặng danh hiệu anh hùng LLVT Nhân dân, cùng với đó Sư đoàn còn có 12 đơn vị trực thuộc và 07 cá nhân cũng vinh dự được đón nhận danh hiệu cao quý này; Giai đoạn làm kinh tế và tham gia bảo vệ Biên giới Tây Nam tại Tây nguyên Sư đoàn 471 được Nhà nước tặng thưởng Huân chương lao động hạng ba; Giai đoạn tham gia làm nhiệm vụ Quốc tế ở chiến trường Campuchia, Đoàn 471 được mặt trận 579 và Quân khu 5 tặng Bằng khen… Ngoài những danh hiệu kể trên Sư đoàn còn được tặng thưởng 2 Huân chương Quân công hạng nhì, các đơn vị cấp Trung đoàn trong Sư đoàn đều được tặng thưởng Huân chương các hạng.
Thành tích nói trên thực sự là niềm tự hào, niềm vinh dự vô cùng lớn lao đối với các thế hệ cán bộ, chiến sỹ Sư đoàn 471.
Thực hiện chủ trương của Đảng, Nhà nước và Quân đội. Đồng thời để đáp ứng nguyện vọng chung của các thế hệ cán bộ chiến sỹ Sư đoàn - những người từng đứng trong hình của một đơn vị anh hùng… Hoàn thành nhiệm vụ trở về cuộc sống đời thường - Ký ức về những tháng năm gian khổ hy sinh ấy luôn đau đáu hiện về trong tâm trí của mỗi người. Và điều mong muốn có một địa chỉ đỏ riêng của đơn vị mình để làm nơi họ đến trong mỗi lần về thăm lại chiến trường xưa hiện hữu trong mỗi người đã bao lâu. Cùng với đó là đáp ứng nghĩa tri ân và tình cảm mà Đảng bộ, Chính quyền và đồng bào các dân tộc địa phương dành cho Sư đoàn. Việc xây dựng một công trình Di tích Sở chỉ huy Sư đoàn 471 tại Bến Giằng là việc làm cần thiết – Nó biểu hiện sự ghi nhận và tôn vinh lịch sử và nhằm để các thế hệ cán bộ chiến sỹ trong Sư đoàn và quần chúng Nhân dân địa phương tự hào và phát huy truyền thống vẻ vang của một thời đã qua trên mảnh đất lịch sử này… Được sự quan tâm giúp đỡ bố trí mặt bằng xây dựng công trình của Đảng bộ, Chính quyền địa phương. Hội Truyền thống Trường Sơn - Đường Hồ Chí Minh Sư đoàn 471 đã quyết định xây dựng công trình Di tích Sở chỉ huy Sư đoàn 471 tại xã Bến Giằng, thành phố Đà Nẵng.
Mặt bằng lô đất đặt dựng công trình là nơi đứng chân của Sở chỉ huy Sư đoàn 471 trước đây, có vị trí nằm kề cầu Bến Giằng - điểm nối giữa Quốc lộ 14D (con đường có chiều dài 75km từ Cửa khẩu Nam Giang đến Quốc lộ 14 (nay là đường Hồ Chí Minh).
Với ý tưởng có một công trình di tích khang trang, ý nghĩa và xứng tầm với vị trí đặt dựng công trình và cũng xứng tầm với một Sư đoàn anh hùng trên Đại ngàn Trường Sơn… Thường vụ, Ban chấp hành Hội Trường Sơn Sư đoàn 471 đã lập phương án xây dựng công trình với quy mô mặt bằng xây dựng toàn khối công trình là 35,0m2; Cao trình mặt bằng đặt tấm bia và bức phù điêu cao hơn mặt sân từ 1,00m đến 1,40m; có bậc lên xuống và bồn hoa phía trước, có tường hoa bao quanh… Công trình được bố trí với 2 đơn nguyên - Phía trước đặt một tấm bia đại (chất liệu đá nguyên khối) có kích thước cao tối thiểu: 2,55m; rộng tối thiểu: 1,89m - Nội dung văn bia được chắt lọc và phác họa mô tả toát nên được “bức tranh toàn cảnh về chặng đường lịch sử với những tháng năm Sư đoàn 471 đứng chân trên mảng đất “Bến Giằng - Nam Giang - Quảng Nam” nói riêng, cùng với đó là tổng quát quá trình hình thành, phát triển và thành tích chiến công làm nên một Sư đoàn 471 anh hùng. Phía sau tấm bia là bức Phù điêu, bức Phù điêu được xây đúc kết cấu với móng nền bằng hệ thống dầm cột Bê tông cốt thép… Đây là dạng Phù điêu cục bộ - không liền khối chất liệu. Hình ảnh thể hiện gắn trên mặt Phù điêu được tạc bằng đá nguyên khối. Trong bức Phù điêu lớn của công trình, ngoài việc đặt những hình ảnh, những dòng chữ nói về Trường Sơn, về Sư đoàn… Còn được long trọng đặt tấm Logo “Bến Giằng” - Biểu tượng, biểu trưng của địa phương xã Bến Giằng (nơi Sở chỉ huy và các đơn vị Sư đoàn 471 từng đóng quân). Việc đặt tấm Logo này vào bức Phù điêu là nhằm biểu hiện biểu tượng nét văn hóa của địa phương, biểu tượng sự gắn kết quân dân giữa Sư đoàn 471 và đồng bào địa phương trong những năm tháng chiến tranh, mảnh đất và con người nơi đây đã góp phần cùng Sư đoàn 471 làm nên những chiến công để hôm nay có một Di tích Quốc gia đặc biệt đường Trường Sơn - Bến Giằng… Ngoài ý nghĩa nói trên việc đưa tấm logo này vào bức phù điêu còn là động viên tinh thần và đáp ứng nguyện vọng của cán bộ, nhân dân địa phương…
Về phần kinh phí đầu tư xây dựng công trình:
Tổng kinh phí đầu tư theo dự toán ban đầu là 436.868.000đ. Nguồn huy động vốn được thực hiện theo phương thức xã hội hóa - Vận động các hội viên trong hội, các tổ chức, cá nhân và các nhà hảo tâm ủng hộ.
Không giống với phần lớn các đơn vị khác - Đến nay các đơn vị họ vẫn còn tồn tại phiên hiệu hoặc tồn tại đơn vị kế thừa. Từ đó trong tất cả các hoạt động của các đơn vị này đều được sự hỗ trợ mọi mặt của đơn vị kế thừa, đặc biệt là hỗ trợ khâu tài chính… Đối với Sư đoàn 471 sau ngày giải thể (năm 1988) đến nay không có đơn vị kế thừa do vậy Hội không có nhà tài trợ ổn định, tất cả đều do tự vận động. Mặc dù thiếu đi yếu tố về một chỗ dựa tương đối quan trọng, nhưng thực tế với truyền thống của Sư đoàn anh hùng, với tinh thần đoàn kết và ý chí quyết tâm cao, mọi mặt hoạt động của Hội Trường Sơn Sư đoàn 471 vẫn luôn đi tiên phong trong nhóm các đơn vị điển hình trong hệ thống các đơn vị của tổ chức Hội Trường Sơn toàn quốc…
Hạn chế và khó khăn về nguồn lực là vậy, nhưng với một việc làm lớn vô cùng ý này tin rằng với truyền thống, với tinh thần đoàn kết và quyết tâm của cán bộ hội viên trong Hội - Của những người từng làm lên một Sư đoàn anh hùng. Cùng với sự ủng hộ nhiệt tình và quyết liệt của địa phương - Xã Bến Giằng và của các mạnh thường quân, các nhà hảo tâm. Nhất định ý tưởng và niềm mong ước của cán bộ hội viên Hội Trường Sơn Sư đoàn 471 sẽ trở thành hiện thực. Công trình Di tích Sở chỉ huy Sư đoàn 471 sẽ hoàn thành đáp ứng nhu cầu kế hoạch Hội Trường Sơn Sư đoàn 471 dự kiến sẽ tổ chức lồng ghép 2 sự kiện (Lễ Kỷ niệm 55 năm ngày thành lập Sư đoàn và Khánh thành Bia di tích Sở chỉ huy Sư đoàn) với quy mô thành phần tham dự mở rộng trên toàn quốc. Thời gian dự kiến ngày 20 - 7 - 2026 Kỷ niệm tròn 55 năm ngày thành lập Sư đoàn.
Phạm Sinh
(Phó CT TT Hội TS Sư doàn 471)
Mô phỏng hai đơn nguyên (Tấm bia Di tích và bức Phù điêu)
trong công trình Di tích Sở chỉ huy Sư đoàn 471 tại xã Bến Giằng, Đà Nẵng
Tấm Pano cổ động sự kiện Khởi công xây dựng công trình Di tích Sở chỉ huy Sư đoàn 471.
Cầu phao Bến Giằng trong chiến tranh…
- Công trình nối mạch giao thông từ Tây Trường Sơn sang Đông Trường Sơn
do một đơn vị Công binh của Sư đoàn 471 thi công và vận hành.
Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Sư đoàn 471 họp tại Bến Giằng (tháng 9-1973).
Lãnh đạo Sư đoàn 471 với lãnh đạo tỉnh Quảng Đà
sau cuộc họp bàn về kế hoạch hỗ trợ hậu cần cho Quảng Đà.