MỘT CÁCH TRI ÂN THIẾT THỰC
(Báo Quân đội nhân dân, ngày 16/7/2026)
Đó là sự liên kết giữa Hội Truyền thống Xăng dầu đường ống Trường Sơn (Hội XDĐÔTS - Trực thuộc Hội Trường Sơn Việt Nam) và Quỹ xã hội Phan Anh (QPA) nhằm tri ân, lưu giữ, quảng bá ký ức về thương binh, liệt sĩ (TBLS) bằng công nghệ Blockchain (Cơ sở dữ liệu thông tin, liên kết bằng mã hóa, lưu lại trên nền tảng số và không thể bị thay đổi hay xóa bỏ nếu không có sự đồng thuận của mạng lưới; mang lại tính minh bạch và bảo mật tuyệt đối)
ĐỒNG KHÍ TƯƠNG CẦU
QPA là tổ chức phi lợi nhuận hoạt động vì sự phát triển cộng đồng, mang tên cố Luật sư Phan Anh – Bộ trưởng Bộ Quốc phòng từ tháng 3 đến tháng 11-1946, được Bộ Nội vụ cấp phép thành lập vào tháng 9-2020.
Năm 2026, Qũy liên kết với Hội XDĐÔTS, tổ chức chương trình mở đầu - Tri ân các nữ quân nhân từng xây dựng, bảo vệ và vận hành tuyến đường ống xăng dầu Trường Sơn trong chiến tranh chống Mỹ. Mục đích là: Tập hợp ký ức Trường Sơn của họ qua chuyện kể, ảnh cũ, kỷ vật, biên tập thành hồ sơ tư liệu, hoặc các sản phẩm truyền thông đặc thù. Tiếp đó, tập hợp thành một token (Đoạn mã, chuỗi ký tự hoặc thiết bị điện tử được mã hóa dùng để xác thực danh tính, bảo mật thông tin); đồng thời lưu giữ bằng công nghệ Blockchain. Quyền sở hữu token thuộc về các chủ ký ức. Nhờ đó, con cháu của họ, các thế hệ người Việt hôm nay và mai sau đều có thể biết, hiểu về sự cống hiến của họ đối với Tổ quốc qua những tư liệu chân thực vốn có.
Thiếu tướng Hồ Sỹ Hậu-Chủ tịch và toàn thể Hội XDĐÔTS rất tâm đắc với liên kết này. Các nữ quân nhân (nói trên) đã viết chung bức thư tay gửi Hội XDĐÔTS và QPA. Thư có đoạn: “Ký ức về Trường Sơn, về đồng đội, về những tháng năm tuổi trẻ đã hiến dâng cho Tổ quốc vẫn còn nguyên vẹn trong mỗi chúng tôi. Vì vậy, chúng tôi tha thiết đề nghị Hội XDĐÔTS và QPA quan tâm, tổ chức ghi lại những ký ức ấy, đồng thời biên tập, số hóa thành tư liệu có giá trị và lưu giữ phù hợp với công nghệ hiện đại. Mỗi năm qua đi, nhiều đồng đội yếu hơn, nhiều ký ức có nguy cơ không còn được kể lại đầy đủ. Vì vậy, chúng tôi tha thiết mong công việc này được triển khai sớm”.
HIỆU QUẢ THIẾT THỰC
Nói là làm, rõ tiến độ, rõ kết quả với một loạt hoạt động do đôi bên đồng chủ trì. Các cuộc gặp mặt, giao lưu truyền thống đều dành một phần thích đáng để nhân chứng sống kể chuyện chiến trường, cung cấp tư liệu. Tại các chương trình: Lễ tưởng niệm “Xuân thương nhớ tri ân các đồng đội hy sinh trên tuyến Đường ống xăng dầu Trường Sơn” (ngày 4-1-2026), Giao lưu “Lịch sử, Ký ức và Di sản” (14-6-2026) - tại Hà Nội; Gặp mặt kỷ niệm 55 năm nhập ngũ xây dựng đường ống xăng dầu Trường Sơn, của đồng đội ở các tỉnh, thành…, QPA đã tặng quà các gia đình liệt sĩ (sự kiện 4-1-2026), thường xuyên tài trợ một phần quan trọng về nhân lực kỹ thuật, phương tiện công nghệ, phỏng vấn trực tiếp nhân chứng, xây dựng clip diễn biến từng sự kiện, phản ánh cảm xúc của đại biểu qua những sự kiện ấy… Trên cơ sở đó, tạo ra sản phẩm như mục đích. Bước đầu, đã lập “Di sản số của bộ đội XDĐÔTS”, giao Ban Chấp hành Hội XDĐÔTS quản lý, làm tư liệu lịch sử, giáo dục truyền thống.
Ngoài ra, cuộc thi tìm hiểu về bộ đội XDĐÔTS do QPA cùng Trường Đại học Kinh tế quốc dân phát động dành cho học sinh phổ thông và sinh viên đại học toàn quốc cũng đang diễn ra sôi nổi.
Những tư liệu chân thực do các nhân chứng sống cung cấp có tác dụng đặc biệt quan trọng đối với công tác bảo tồn lịch sử. Người đương thời cũng như các thế hệ sau, nhờ đó mà không bị sai lạc khi tìm hiểu, tái hiện sự kiện. Xin nêu 1 thí dụ: CCB Trần Thị Lý (thuộc Tiểu ban Vật tư – Xe máy Trung đoàn đường ống 592 (e592), Bộ Tư lệnh Trường Sơn năm xưa, hiện là cựu giáo chức ở phường Kinh Bắc, Bắc Ninh) cung cấp cuốn nhật ký gốc, ghi liên tục từ ngày nhập ngũ (20-5-1971) đến ngày xuất ngũ để đi học đại học (9-11-1974), cho biết một chi tiết rất quan trọng: Trận B52 Mỹ ném bom hủy diệt khu cơ quan e592 (khu vực Tà Lao, tỉnh Xavanakhet – Lào) là vào ngày 30-1-1973 (tức ngày 27 tháng Chạp năm Nhâm Tý-1972). Điều này cũng được CCB Nguyễn Thị Huy (hồi ấy là y tá thuộc Tiểu đoàn 668, e592, trực tiếp cấp cứu thương binh tại trận, hiện là cựu giáo chức ở phường Quế Võ (Bắc Ninh) chứng minh bằng tờ giấy khen do thủ trưởng e592 tặng chị, vì “Đã hoàn thành tốt nhiệm vụ đột xuất ngày 30-1-1973” (đồng chí Đại úy Hoàng Trần Kỳ-Phó chính ủy trung đoàn ký ngày 27-2-1973); cùng với hình ảnh những bia mộ liệt sĩ tại nghĩa trang Trường Sơn, do CCB-Bác sĩ Nguyễn Thị Thanh, Phó Trưởng ban Liên lạc Truyền thống bộ đội XDĐÔTS Hà Bắc cung cấp… đã giúp khắc phục sự nhầm lẫn cho rằng sự kiện đó xảy ra vào ngày 28-1-1973 (tức 25 tháng Chạp Nhâm Tý 1972) như có trong một số sách, báo đã nói về nó.
Hoặc như chuyện về chiến sĩ nuôi quân Trịnh Hiếu Vân khi nhập ngũ còn mù chữ, nhờ đồng đội dạy mà trước ngày hy sinh đã hoàn thành bài thi viết nhận thức về Đảng (do Ban Chính trị Trung đoàn phát động, kỷ niệm 43 năm ngày thành lập Đảng (3-2-1930 / 3-2-1973). Chiến sĩ Nguyễn Thị Ba sau 5 tháng nhập ngũ đã được kết nạp Đảng (14-10-1971), luôn tâm niệm: “Vì nghĩa lớn hy sinh là điều vinh dự nhất”. Chiến sĩ thông tin Đặng Thị Xuân hy sinh tay vẫn nắm chặt tổ hợp điện thoại…
Đó không chỉ là những câu chuyện riêng của mỗi người, mỗi gia đình, mỗi dòng họ mà là những ký ức dành cho xã hội, cho lịch sử và cho các thế hệ mai sau.
Bài ảnh: Đại tá Phạm Xưởng - CTV Báo QĐND.
Các nhân chứng lịch sử trung đoàn 592 đường ống xăng dầu Trường Sơn, cung cấp tư liệu xây dựng vặn hành xăng dầu trong những năm kháng chiến chống Mỹ.
Các nhân chứng lịch sử trung đoàn 592 đường ống xăng dầu Trường Sơn, cung cấp tư liệu xây dựng vặn hành xăng dầu trong những năm kháng chiến chống Mỹ.
Ông Lê Minh Tuấn đại diện Quỹ Phan Anh phát biểu cảm tưởng tại buổi giao lưu.