Ký ức đồng đội tháng 7 - Mùa hè đỏ lửa nắm ấy - Ký: Phạm Đăng Kiểm
Kỷ niệm 79 năm này TBLS (27/71947-27/7/2026).
KÝ ỨC ĐỒNG ĐỘI THÁNG 7 - “ MÙA HÈ ĐỎ LỬA” NĂM ẤY?
Ký: PHẠM ĐĂNG KIỂM
Cuộc chiến tranh đã đi qua 50 năm, đến nay tôi vẫn còn nhớ mãi không quên. Cái đêm 29/7/1972 năm ấy: D1, E36, F 308 chúng tôi được lệnh vượt qua sông Thạch Hãn an toàn. Đại đội 3, tiểu đoàn 1 được lệnh đào hầm ngay tại bờ nam sông. Thổ nhưỡng nơi đây toàn cát, nên lính ta phải "vun đắp" thành hầm. Binh nhì Phong 18 tuổi, tôi không nhớ được họ của em, quê huyện Bá Thước, tỉnh Thanh Hóa, Phong được bổ sung về đơn vị tôi đầu tháng 6.1972 nó hiền lành, mạnh khỏe, tinh nhanh, khuôn mặt bầu bĩnh, trắng trẻo và điển trai đến lạ. Hai anh em hì hục suốt đêm đào 1 căn căn hầm rộng 1,6 mét dài 2 mét sâu hơn 1 mét.
Hì hì... Phong vào vai thợ thổ, tôi vào vai "chỉ đạo"(!) Hai anh em vào làng lùng sục trên ô tô của Ngụy bỏ lại, lấy những miếng ván dày có đai thép bao quanh, đậy lên nóc hầm, xung quanh "nhà" được lót những miếng vải êm ái đủ các màu sắc, vải và chăn, chúng tôi lấy được trong nhà dân. Phong còn lôi những cành cây cong queo bị bom đạn phạt rụng phủ lên nóc hầm ngụy trang, riêng cành cây ngụy trang cũng phải nặng vài tạ Gần sáng công việc hoàn thành," ngôi nhà" của chúng tôi khang trang ra phết, hai anh em sắp xếp súng đạn, nằm khểnh, nghêu ngao hát những câu không ra đầu ra cuối, tự hào với thành quả, với sức lao động đêm qua của mình. Tôi mò sang hầm bên cạnh, chúng nó lại làm hầm kèo, chắc chắn bằng vạn căn hầm của chúng tôi, nhưng thua "căn nhà" của chúng tôi về thẩm mỹ và tiện nghi nội thất bên trong (?) Tôi cầm lên khẩu M72 nặng trình trịch vì vẫn còn nguyên đầu đạn, đang nằm chỏng gọng ở cạnh hầm, tối qua Phong lôi được ở đâu về làm dùi đục đóng cọc:
- Đ... mẹ, đây là súng chống tăng, suýt nữa đêm qua chú mày xơi tái cả 2 anh em (?)
Phúc tổ là "dùi đục" này Phong đã đóng được 1 đến 2 cọc mà lại không phát nổ, hú vía vì tôi đã phát hiện ra kịp thời. Sáng rõ, chúng tôi vào nhà dân lùng sục lôi ra bột mì, đỗ đen, mít, bưởi... tuyệt nhiên không còn thấy bóng dáng con gà, con lợn, con trâu, con bò nào trong cả làng (?).
Thôi, đành làm bánh bao nhân đỗ đen, tráng miệng bằng bưởi xanh, tuyệt! Còn 2 quả mít to tướng Phong đã đóng cọc lẳng trong góc hầm chờ đến khi chín thì liên hoan.
Chúng tôi được yên lành 2 đêm ở căn hầm khang trang này. Phong từng hỏi tôi về Thủ đô Hà Nội: có Hồ Hoàn Kiếm to không?, có Tháp rùa to không?, có sông Hồng to không? nhà to không? Tôi đập vào vai nó hét to:
- Mày đã được hôn con gái chưa?
- Em, em thích lắm, có, có một đứa 17 tuổi, cùng bản, xinh lắm, nhưng chưa, chưa anh ạ!...còn anh?
- Tao hôn rồi! (Có tiếng thì thầm vọng vào hầm): “Đồng chí Kiểm lên Đại đội nhận nhiệm vụ”- “Rõ” (tôi đáp lại khẩu lệnh rõ ràng rồi quay sang bảo nhỏ Phong: “Mày cứ ngủ đi, tao lên xem sao"!
Lúc ấy đã là hơn 1 giờ ngày 31/7/1972 Lệnh: Trinh sát vào làng "Không tên", làng này cách hầm tôi 500 mét đổ lại, tôi đắn đo không biết cử thằng nào đi bây giờ?
- Anh Kiểm! anh cho em đi. Phong níu tay tôi nói to.
- Ừ! Nhưng phải lấy theo 1 thằng "bê bốn mươi" để phòng chúng có xe tăng, thôi tao cử thằng Thìn! Thìn quê Hải Hưng, cùng bổ sung 1 đợt với Phong, cũng 18 tuổi, khỏe và nhanh nhẹn. Thế là 3 anh em cứ bò, đi khom, rồi... đi đứng, lần theo đường lớn mà đi. Trăng suông lờ mờ đổ bóng 3 thằng xuống mặt đường, thinh không yên tĩnh lạ thường. Đến đầu làng tôi chỉ xuống một căn hầm không nắp:
- Thìn phục ở đây, tao và Phong đi vào làng, nhớ chỉ được bắn xe tăng và quân địch co cụm?
- Vâng! ( Phong nhỏ nhẹ đáp lời tôi giao nhiệm vụ cho Phong...
Có ai biết, ai ngờ .. Chỉ 10 phút nữa thôi chúng tôi đã vĩnh biệt em Phong. Tôi bị thương, còn Thìn không biết sống chết ra sao?
Vâng! cuộc đời ngắn ngủi của người chiến binh trong lửa đạn chiến tranh là vậy.
Cho đến hôm nay, câu nói "Vâng!" của Phong - người em, người đồng đội thân yêu của tôi. Những hình ảnh ấy, câu nói ấy của em.. nó cứ đằng đẵng theo mãi trong tôi, hiện lên “DÒNG LỆ ĐỎ” – một ký ức tôi mang theo đi suốt cuộc đời tôi nhớ về Phong, về những đồng đội của chúng tôi đã hiến trọn tuổi xuân cho Độc lập tự do Tổ quốc. Để cho đất nước Việt Nam có được cơ đồ như ngày hôm nay./.
PHẠM ĐĂNG KIỂM
Hội VHNTTS tỉnh Bắc Ninh